Lornetki dachowe czy porro: czym się różnią pryzmaty

Ile jest lornetek dachowych, a ile porro

Katalog liczy 328 modele. Pryzmat dachowy ma 156 z nich, pryzmat Porro 42, a odwrócony Porro 2. Najczęstszym typem jest więc pryzmat dachowy.

Dla wyboru ma to praktyczne znaczenie. Przy dachowych masz do wyboru więcej konstrukcji, ale pełną listę modeli obu typów znajdziesz w zestawieniu lornetek według danych producentów.

Kształt i rozmiar obudowy

Nikon opisuje bieg światła w pryzmacie Porro jako zgięty jak litera Z. Taka droga zajmuje według producenta sporo miejsca.

W pryzmacie dachowym droga światła jest prosta, więc Nikon pisze o smukłej i zwartej obudowie. Celestron dodaje, że Porro bywają fizycznie większe od dachowych o tym samym powiększeniu i średnicy obiektywu.

ZEISS zauważa, że lornetki Porro są stosunkowo szerokie, bo obiektywy leżą dalej od siebie niż okulary. Opisuje też pryzmaty Porro jako duże i ciężkie.

Światło i jasność obrazu

Nikon podaje, że w pryzmacie Porro wszystkie powierzchnie odbijające są w pełni odbijające, więc światło nie ulega stratom. Według tego samego producenta pryzmat dachowy ma jedną powierzchnię bez całkowitego wewnętrznego odbicia, co oznacza utratę części światła.

Producenci rozwiązują to powłokami. Dlatego przy lornetkach dachowych warto czytać, jakie powłoki pryzmatów opisano w dokumentach producenta.

Powłoka fazowa w pryzmacie dachowym

Nikon wyjaśnia, że powierzchnia pryzmatu dachowego może przesuwać fazę światła i obniżać rozdzielczość. Powłoka korekcji fazy ogranicza tę stratę i pozwala utrzymać wysoki kontrast.

Celestron definiuje powłokę fazową jako nałożoną na jedną powierzchnię krótszej połowy drogi światła w pryzmacie dachowym. ZEISS pisze, że wprowadził powłokę P pod koniec lat 1980 i że zapobiega ona efektom falowym.

RSPB zaznacza, że powłoka fazowa nie dotyczy pryzmatów Porro. Według sklepu RSPB może poprawić kontrast, jasność i ostrość obrazu.

Powłoka dielektryczna

Nikon opisuje wielowarstwową powłokę dielektryczną na pryzmatach dachowych jako powłokę o odbiciu przekraczającym 99%. Dzięki interferencji światła zapewnia ona wysokie odbicie w całym zakresie widzialnym.

Celestron podaje podobną definicję: wysokie odbicie w pełnym zakresie światła widzialnego. ZEISS twierdzi, że jego dielektryczna powłoka lustrzana składa się z ponad 70 warstw nakładanych w próżni.

Szkło pryzmatów BaK-4 i BK-7

Celestron pisze, że szkło BaK-4 ma wyższy współczynnik załamania niż BK-7 i K9, więc zwykle jest preferowane. Szkło BK-7 i K9 jest tańsze od BaK-4.

Ten sam producent dodaje, że opinii o niekołowej źrenicy wyjściowej przy BK-7 nie należy traktować jako pewnej. Rodzaj szkła warto więc czytać obok typu pryzmatu, a nie zamiast niego.

Koszt produkcji i dostępność

ZEISS uznaje pryzmaty Porro za łatwiejsze w produkcji, a Nikon dodaje, że takie lornetki łatwo wytwarzać. Dla pryzmatów dachowych Nikon wskazuje, że wykonanie i regulacja wymagają bardzo wysokiej technologii.

Stąd w katalogu z 328 modelami przeważają dachowe: 156 wobec 42 Porro. Nikon opisuje je jako kompaktowe i lekkie.

Co wybrać przy konkretnym rozmiarze

Rozmiary w katalogu pokazują, że sam rozmiar mocno wpływa na masę. Mediana dla 8x25 to 325 g, dla 10x42 jest to 680 g, a dla 8x56 aż 1070 g.

Źrenica wyjściowa wynosi 4,2 mm w rozmiarze 10x42 i 5,3 mm w 8x42. Rozmiar 8x42 opisuje strona lornetek 8x42, a porównanie obu rozmiarów daje zestawienie 8x42 i 10x42.