Verrekijker schoonmaken zonder krassen, stap voor stap

De volgorde die krassen voorkomt

Vortex Optics geeft als regel: begin groot en werk toe naar de details. Eerst gaat het losse vuil weg, dan pas komt er een doek of vloeistof aan de lens.

Audubon houdt dezelfde volgorde aan in drie stappen. Stap een is borstelen of blazen, stap twee is een doek licht bevochtigen, stap drie is zacht vegen.

1. Borstel zand en stof weg met een zachte, vetvrije borstel, zoals Nikon aanraadt. Audubon noemt een zachte kameelhaarborstel of perslucht.
2. Spuit een beetje reiniger op een zachte lensdoek. Audubon zegt: spuit nooit op de verrekijker zelf.
3. Veeg de lens zacht schoon met de bevochtigde doek.
4. Laat de lens aan de lucht drogen en zet de dopjes terug.

Eerst stof en zand verwijderen

Nikon adviseert een zachte, vetvrije borstel voor stof en zand.

Vortex Optics gebruikt een luchtspray voor losse resten en een lenspen voor wat blijft zitten. Audubon noemt perslucht als alternatief voor de borstel.

Doe dit voor elke andere stap. Vortex Optics begint ook met het grove vuil en eindigt bij de details.

Vingerafdrukken en vlekken van de lens halen

Nikon veegt vingerafdrukken weg met vetvrij lensdoekje of een zachte katoenen doek, licht bevochtigd met absolute alcohol. Audubon kiest een reiniger op basis van isopropylalcohol met de vermelding dat hij veilig is voor gecoate lenzen.

Beide bronnen hebben één ding gemeen: de vloeistof gaat eerst op de doek. Audubon is daar stellig over en schrijft dat je nooit op de verrekijker sproeit.

Veeg in rustige bewegingen. Audubon schrijft: veeg zacht.

Vortex Optics onderscheidt sterk bevuilde lenzen, die het afspoelt, van licht bevuilde lenzen, waarvoor een voorbehandelde lensdoek volstaat.

Waarom de coating zacht behandeld moet worden

Nikon legt de antireflectiecoating op beide oppervlakken van de lens. Er is een enkele laag of een meerlaagse coating, meestal van drie tot vijf lagen.

Celestron noemt een verrekijker volledig gecoat als alle oppervlakken tussen lucht en glas een coating hebben. Bij volledig meervoudig gecoat hebben al die oppervlakken meerdere lagen.

De RSPB noemt volledig meervoudig gecoat ideaal. Audubon en Nikon schrijven daarom een zachte aanpak voor.

Behuizing en rubber schoonmaken

Vortex Optics veegt de buitenkant af met warm zeepwater. Dat past bij de rubberen bepantsering, waar stof en vet blijven hangen.

Gebruik daar een andere doek voor dan voor de lenzen.

Vortex Optics veegt alleen de buitenkant af met zeepwater en reinigt de lenzen apart.

Wat je beter niet gebruikt

Nikon raadt fluwelen doeken en gewone tissues af. Audubon waarschuwt tegen tissues, keukenpapier, speeksel, Windex, ammoniak en afwasmiddel.

Celestron beschrijft de coating als meerdere lagen op het glas, en Nikon noemt drie tot vijf lagen.

• Tissues, keukenpapier en fluweel: Nikon en Audubon wijzen ze af.
• Speeksel en ammoniak: Audubon noemt beide als uit te sluiten.
• Windex en afwasmiddel op de lens: Audubon raadt beide af.
• Reiniger rechtstreeks op de verrekijker sproeien: Audubon zegt dat dit nooit moet.

Waterdichte en stikstofgevulde verrekijkers

Celestron beschrijft waterdicht als afgesloten en gevuld met een droog, inert gas, meestal stikstof. Nikon vult zijn waterdichte verrekijkers met stikstof tegen condens en schimmel in het optiekdeel.

Dat betekent dat je de buitenkant en de lenzen schoonmaakt en de verrekijker niet opent. De afdichting hoort dicht te blijven.

Nikon zegt ook dat een waterdichte verrekijker niet onder water gebruikt moet worden. Schoonmaken met een vochtige doek is iets anders dan onderdompelen.

ZEISS zegt dat alleen verrekijkers met interne scherpstelling en O-ringen volledig waterdicht kunnen zijn.

Gewicht en grip bij het schoonmaken

Audubon beschrijft de stappen voor het moment dat er vuil op de lens zit. Borstelen of blazen komt altijd eerst.

Het gewicht speelt mee bij het vasthouden. De mediaan van de 382 modellen is 658 g, en een 8x42 heeft een mediaan van 687,5 g.